90 jaar Denk en Zet in Hattem

HATTEM - Het is stil in de Van Heemstraschool. Jonge schakers zijn gefocust op het schaakbord. Voorzitter Harry Kloppenburg is trots op ‘zijn’ vereniging, de rijke historie en de sport. Dit jaar viert Denk en Zet het 90-jarige bestaan en is Harry acht jaar voorzitter. Lid is hij al langer. Veel langer. De blik in zijn ogen verraadt dat het aloude spel verweven is met zijn DNA. “Een prachtige sport,” lacht Harry, "waarbij het aankomt op tactiek en inzicht."

Denk en Zet

“Ik was twaalf," vertelt Harry, “in het Drentse Valthermond. Mijn vader pakte een oud dambord, draaide het om en toverde met een potje zwarte lak de vierenzestig vakjes van een schaakbord tevoorschijn. Diezelfde avond leerde hij me de zetten en een paar weken later versloeg ik hem voor de eerste keer.” Harry werd al snel lid van de plaatselijke schaakclub. “Het schaken heeft me nooit meer losgelaten. Vanuit Drenthe verhuisden we naar Zwolle en uiteindelijk naar Hattem, waar ik me aanmeldde bij Denk en Zet.”

Twintig jaar geleden zette Harry Kloppenburg de eerste stappen met de jeugdafdeling van schaakvereniging Denk en Zet. Naar eigen zeggen begon hij ermee “om van de straat te zijn”. Met zes enthousiaste negenjarigen startte hij wekelijkse schaaklessen, gevolgd door spannende partijen onderling. Het enthousiasme van die eerste groep werkte aanstekelijk. Jaar na jaar meldden zich nieuwe jonge schakers, die met veel plezier en passie het spel leerden. Daarbij hanteerde Harry altijd zijn bekende motto: “Schaken leer je op de club, kampioen word je thuis.” Daarmee bedoelt hij dat echt goed worden vooral een kwestie is van veel spelen tegen ouders en vrienden, maar tegenwoordig ook online. Inmiddels is de jeugdafdeling uitgegroeid tot een bloeiende groep van meer dan twintig schakers in de leeftijd van 6 tot 15 jaar.

Schaken

Schaken is volgens Harry allesbehalve stoffig. Op momenten dat de sport in de spotlights staat, zie je het aantal aanmeldingen groeien. "De eerste keer dat het hier in Nederland echt storm liep, was in 1935. Max Euwe werd toen wereldkampioen, de enige Nederlander die dat ooit gepresteerd heeft. Hij was een absoluut icoon. Overal in het land schoten de schaakverenigingen uit de grond. Dat gold ook voor Denk en Zet. Opgericht in 1936 door een aantal notabelen in het voormalige Hotel de Boer."

Harry herinnert zich nog goed hoe de tweede golf de kop opstak rond 1993. "Dat was het jaar dat Jan Timman tegen Karpov streed om de wereldtitel. Ik ben nog wezen kijken bij de partijen in de Buitensociëteit in Zwolle. Opnieuw kregen de verenigingen een enorme boost." De meest recente impuls kwam echter uit een onverwachte, moderne hoek. "Netflix zorgde voor de derde golf met The Queen’s Gambit, naar het boek van Walter Tevis. Die serie heeft het schaken weer waanzinnig populair gemaakt. De serie kreeg zelfs een Golden Globe en misschien wel het mooiste: dankzij het succes van de serie zijn meer meisjes en vrouwen gaan schaken."

Afscheid

“Het is vooral moeilijk om de senioren te behouden. Ik merk dat de club vergrijst. Bij de jeugd daarentegen loopt het storm en hebben we zelfs een wachtlijst. Naast de dinsdagavonden mag ik elke vrijdagochtend schaakles geven aan ruim dertig leerlingen op de Van Heemstraschool. Schaken is een spel waarin het draait om veroveren. Een spel dat je óf haat, óf waar je bezeten door raakt. Bovenal leert het de jeugd incasseren. ‘Verliezen is niet erg’, druk ik de pupillen met regelmaat op het hart. ‘Zonder verliezers heb je geen winnaars. Je hebt ze beide nodig’."

Na twintig jaar, waarin hij naar schatting zo’n zeshonderd keer de schaakborden en stukken tevoorschijn haalde en weer opruimde, draagt Kloppenburg het stokje over. De leiding komt in handen van Bart Kamphuis en Deen Neijenhuis, die zelf als jeugdlid bij Denk en Zet begon met schaken. Wie zelf een zet wil doen op het schaakbord is van harte welkom: het nieuwe schaakseizoen voor de jeugd start op dinsdag 18 augustus om 19.00 uur in de Van Heemstraschool.