Hattem onder actief toezicht om opvang asielzoekers

HATTEM – De gemeente Hattem is door minister van Asiel en Migratie Bart van den Brink op trede 3 van de interventieladder van de Spreidingswet geplaatst. Daarmee komt Hattem onder actief toezicht van het ministerie te staan. De reden: de gemeente heeft tot nu toe geen opvangplaatsen voor asielzoekers gerealiseerd, terwijl zij volgens de wet een opgave heeft van 71 opvangplekken.

Hattem behoort tot een groep van achttien gemeenten die deze week op trede 3 zijn geplaatst. Eerder kregen al 24 andere gemeenten dezelfde boodschap. Ook buurgemeente Oldebroek werd eerder op de vingers getikt omdat daar onvoldoende opvangplaatsen beschikbaar zijn.

Sinds 2024 hebben gemeenten op grond van de Spreidingswet een wettelijke taak bij de opvang van asielzoekers. Het doel van de wet is om voldoende opvangplekken te creëren en deze evenwichtiger over het land te verdelen.

Gemeenten die achterblijven bij hun opgave kunnen op de zogenoemde interventieladder terechtkomen. Trede 3 betekent dat er actief toezicht wordt gehouden. De verantwoordelijke wethouder moet afspraken maken met het ministerie over de manier waarop en het moment waarop opvang wordt gerealiseerd.

Minister Van den Brink heeft aangekondigd hierover met de betrokken wethouders in gesprek te gaan. Wanneer een gemeente volgens het ministerie onvoldoende meewerkt, kan een volgende stap op de interventieladder volgen. Uiteindelijk kan het Rijk besluiten om buiten de gemeente om opvang te organiseren.

Hoe snel een gemeente naar een volgende trede gaat, ligt niet vooraf vast. Dat verschilt per situatie. De minister publiceert maandelijks de actuele stand van zaken.

De gemeente Hattem zegt de plaatsing op trede 3 via de media te hebben vernomen. Een bestuurlijk gesprek met de minister heeft nog niet plaatsgevonden. Hattem wacht de uitnodiging daarvoor af.

Wethouder Erik Kleinpenning benadrukt dat de gemeente Hattem wel degelijk bereid is om verantwoordelijkheid te nemen. “Er is een verschil tussen niet willen en niet kunnen”, stelt hij.

Volgens de gemeente is het vinden van een geschikte opvanglocatie in Hattem bijzonder ingewikkeld. De gemeente heeft weinig leegstaande gebouwen en beperkte fysieke ruimte. Daarnaast staan voorzieningen als onderwijs en zorg al onder druk. Ook de ligging ten opzichte van Natura 2000-gebieden, netcongestie en de stikstofproblematiek maken het volgens het college moeilijk om een geschikte locatie te realiseren.

Hattem heeft eerder gekeken naar verschillende mogelijkheden. Zo werd de optie van een hotelboot in de haven voorgelegd aan het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA). Het COA achtte deze optie echter niet geschikt.

In het bestuursakkoord heeft de gemeente vastgelegd dat Hattem bereid is bij te dragen aan de asielopgave, maar wel op een manier die volgens het college realistisch is en past binnen de financiële en organisatorische mogelijkheden.

De voorkeur van het gemeentebestuur ligt daarom bij samenwerking met omliggende gemeenten. Hattem bespreekt de mogelijkheden binnen de Provinciale Regie Tafel en onderhoudt contact met regiogemeenten.

“Wij zullen graag ingaan op de uitnodiging van de minister om de knelpunten te bespreken waar wij als Hattem tegenaan lopen en te kijken op welke manier het ministerie de gemeente kan ondersteunen”, aldus de gemeente in een reactie.

Tegelijkertijd blijft Hattem zoeken naar mogelijkheden binnen de eigen gemeente. Wanneer zich nieuwe kansen voordoen, worden de gemeenteraad en inwoners daarover geïnformeerd.

Dat het onderwerp leeft in Hattem, is duidelijk. Op sociale media wordt volop gereageerd op het nieuws dat de gemeente onder actief toezicht is geplaatst. De reacties lopen uiteen, maar onder een deel van de inwoners bestaat vooral zorg over de gevolgen voor de toch al krappe woningmarkt.

Een veelgehoorde zorg is dat de beperkte woningvoorraad verder onder druk komt te staan. Daarbij wijzen inwoners erop dat ook Hattemse jongeren moeite hebben om een woning te vinden en soms noodgedwongen buiten de gemeente naar woonruimte zoeken.

De vraag die bij sommige Hattemers leeft, is dan ook hoe de opvang van asielzoekers zich verhoudt tot de woningbouwopgave voor de eigen inwoners. Tegelijkertijd staat de gemeente voor een wettelijke verplichting waaraan zij uiteindelijk moet voldoen.