Anton Pieck Museum volop in beweging

HATTEM - Het is gezellig druk in het Anton Pieck Museum wanneer we op een herfstachtige dinsdagmorgen binnenstappen. Buiten ruist de wind door de bomen, binnen heerst warmte en bedrijvigheid. Bezoekers worden gastvrij ontvangen door de baliemedewerkers waarna ze slenteren langs de werken van één van de meest veelzijdige kunstenaars uit de geschiedenis van Nederland. 

Nostalgie

Het Anton Pieck Museum bruist als nooit tevoren. Jaarlijks trekken zo’n 26.000 bezoekers naar Hattem om zich onder te dompelen in de wereld van Anton Pieck, waarin sprookjes herleven en nostalgie tot leven komt.

“Het Anton Pieck Museum is volop in beweging,” vertelt bestuurslid en vrijwilliger Johan Winkel. Samen met Henk Gejas is hij als vrijwilliger verantwoordelijk voor alle klussen in en rondom het gebouw op het gebied van onderhoud en beheer. Daarnaast verzorgt hij de ICT van het museum. “De afgelopen jaren is veel gedaan voor een toekomstbestendig gebouw en professionalisering van het museum,” vertelt hij.

Bijna twee jaar geleden was het museum enkele maanden gesloten voor een grote renovatie. Het dak werd vernieuwd, zonnepanelen werden geplaatst en ook de inrichting kreeg een grondige modernisering. De gemeente Hattem, eigenaar van het pand, werkte in goede samenwerking om het gebouw te verduurzamen en daarmee klaar te maken voor de toekomst.. Het museum huurt het gebouw van de gemeente Hattem.

Vrijwilligers

“Het museum werd klimatologisch aangepast voor een goede conservering van de collectie,” vertelt Johan. “De nieuwe luchtbehandeling zorgt ook voor een gezondere omgeving voor de bezoekers en de vrijwilligers. En er is nu een lift, zodat ook de minder mobiele bezoeker het hele gebouw kan betreden.” De resultaten mogen er zijn. “Door de nieuwe ledverlichting is het energiegebruik gehalveerd. De grote verbouwing is door de gemeente geregisseerd, maar de kleinere klussen worden opgepakt door een team van trouwe vrijwilligers. Zonder vrijwilligers kan het museum niet bestaan. Zij zijn de spil van het museum,” geeft Johan aan. In totaal zijn er zo’n 40 vrijwilligers actief binnen het museum, gecoördineerd door conservator Judith Bartel en office managers Linda Bos en Anneke Nitrauw. Zij houden samen als team het museum draaiende, van baliewerk en winkelbeheer tot educatie, documentatie en technische zaken.

ICT en techniek

“Met name op het gebied van ICT en techniek kunnen we nog wel wat extra handjes gebruiken,” vertelt Johan. Zelf is hij sinds 2020 actief als vrijwilliger, en dat bevalt goed. “In die tijd ben ik ook gestrikt voor een bestuursfunctie,” vertelt hij met een lach. “Ik ben iemand die graag de handen uit de mouwen steekt. Ik breng samen met mijn collega vele uurtjes in het museum door om de ICT en techniek op orde te houden.”

Toen Johan in 2020 begon, viel hij direct met de neus in de boter. “Dat was vlak voor de coronaperiode. Er moest van alles aangepast worden, zoals tijdsloten en reserveringssystemen. Ook de grote verbouwing stond op stapel, waar we samen met vrijwilligers veel tijd in hebben gestoken.”

Na een loopbaan in de IT-sector, waarin hij veel reisde, besloot Johan zich na zijn pensioen in te zetten voor de Hattemse gemeenschap. “Voor mijn werk was ik altijd veel onderweg, ik had nooit veel tijd gehad om bij Hattem betrokken te raken. Nu kan ik iets terugdoen. Het Anton Pieck Museum is iets unieks in Hattem, daar wil ik graag mijn steentje aan bijdragen.”

Uniek

Wat het vrijwilligerswerk voor hem zo bijzonder maakt, legt hij uit: “Het is leuk omdat je iets doet voor Hattem. Het is uniek dat in een klein stadje als Hattem drie mooie musea zijn. Je doet iets binnen je eigen stad met je kennis en kunde om Hattem goed op de kaart te zetten. Je hebt eer van je werk en het geeft veel voldoening. Je krijgt energie omdat bezoekers aangeven dat ze het leuk vinden om het museum te bezoeken. En je werkt samen met een leuk team van enthousiaste vrijwilligers. Iedereen is betrokken en van goede wil.”

Hoewel de kunstwerken het hart van het museum vormen, ziet Johan digitalisering als een belangrijke aanvulling. “We zijn maar een klein museum,” zegt hij. “Gezien onze grote collectie willen we dolgraag uitbreiden. We hebben 1500 werken van Pieck in bezit, daarvan kunnen we steeds maar een selectie laten zien. Via een beeldbank kunnen we meer verdieping aanbieden en ook de andere werken van Pieck laten zien die in de opslag zijn.” Samen met Jaap Zeeuw van der Laan ontwikkelde Johan een digitale museumtour die via de mobiele telefoon te volgen is. “Zo brengen we de collectie dichter bij de bezoekers. Dat maakt het museum eigentijds, zonder de sfeer van Pieck te verliezen.”

Tentoonstellingen

Wie het museum nu bezoekt, heeft keuze uit drie bijzondere tentoonstellingen. Tot en met 4 januari 2026 staat Het grafische werk van Anton Pieck centraal. Een unieke overzichtstentoonstelling met originele etsen, houtsneden en litho’s. Daarnaast is de tentoonstelling Thé Tjong-Khing te zien, waarin de bekroonde illustrator zijn sprookjeswereld deelt met het publiek. Bezoekers kunnen originele prenten en schetsen bewonderen die zelden te zien zijn. Deze expositie loopt tot 20 maart 2026. En in samenwerking met De Efteling kreeg ook Langnek, de bekende figuur uit het Sprookjesbos, een eigen plek in Hattem. De expositie is te zien tot 29 maart 2026.

Toekomst

Plannen voor de toekomst heeft het museum volop. Na 4 januari sluit het museum twee weken de deuren voor onderhoud. Op 24 januari 2026 heropent het met een nieuwe expositie waarin de kalenderplaten van Pieck centraal staan. Het museum leeft, groeit en vernieuwt zich zonder zijn karakter te verliezen. Zoals Johan het samenvat: “. We hebben een prachtig museum waar verleden en toekomst hand in hand gaan. En dat alles dankzij de inzet van mensen die met hart en ziel iets moois willen neerzetten voor Hattem.”

Vrijwilliger worden? Mail naar info@antonpieckmuseum.nl.